Adakah Bangunan Anda Memerlukan Perakuan Bomba (Fire Certificate, FC)?

Pengarang: Ir. Dr. Justin LAI Woon Fatt | 27 Mei, 2024

Perakuan Bomba atau Fire Certificate (FC) dalam Bahasa Inggeris, ialah sijil yang dikeluarkan oleh Jabatan Bomba dan Penyelamat Malaysia (BOMBA) kepada premis yang diklasifikasikan sebagai premis yang ditetapkan seperti yang dinyatakan dalam Jadual 1. Menurut Akta Perkhidmatan Bomba 1988, Seksyen 28(1) dan (2), semua premis yang ditetapkan memerlukan Perakuan Bomba dan Perakuan Bomba perlu diperbaharui setiap tahun, kecuali seperti yang dinyatakan dalam Seksyen 28(3):

“Subseksyen (1) tidak terpakai bagi premis yang disediakan bagi, dan digunakan semata-mata atau terutamanya untuk, sembahyang keagamaan awam, atau premis yang terdiri daripada atau termasuk dalam rumah yang diduduki sebagai tempat kediaman persendirian yang berasingan: Dengan syarat bahawa jika pada pendapat Ketua Pengarah ada apa-apa bahaya kebakaran dalam premis yang tersebut dalam subseksyen ini, maka Ketua Pengarah boleh menghendaki premis tersebut dikenakan pemeriksaan berkala dan apa-apa arahan yang perlu boleh diberikan kepada pemunya premis tersebut bagi pematuhan wajar akan peruntukan Akta ini.” [1]

Kegagalan mematuhi Akta ini akan mengakibatkan kesalahan dan akan dikenakan denda atau/ dan penjara seperti yang dinyatakan dalam Seksyen 33 Akta tersebut.

“Jika tiada perakuan bomba berkuat kuasa berkenaan dengan mana-mana premis ditetapkan, maka pemunya premis tersebut melakukan suatu kesalahan dan boleh, apabila disabitkan, didenda tidak melebihi lima puluh ribu ringgit atau dipenjarakan selama tempoh tidak melebihi lima tahun atau kedua-duanya.” [1]

Premis yang Ditetapkan yang Memerlukan Perakuan Bomba

Mana-mana premis yang mempunyai Perakuan Bomba di Malaysia tidak dibenarkan melakukan sebarang pengubahsuaian yang boleh mengganggu sistem perlindungan dan pencegahan kebakaran bangunan. Pelan cadangan untuk permohonan perlu diserahkan dan diluluskan oleh BOMBA sebelum pemohon boleh memulakan sebarang kerja pengubahsuaian. Premis perlu memohon Perakuan Bomba baru sebagai pindaan kepada pelan yang diluluskan. Mana-mana individu yang gagal mematuhi arahan yang diberikan oleh Ketua Pengarah di bawah perenggan akan bersalah atas kesalahan [1].

Secara umum, penyerahan pelan pemadaman kebakaran terbahagi kepada dua kategori iaitu ‘Pasif’ dan ‘Aktif’. Penyerahan Pelan Kebakaran Pasif hendaklah diperakukan oleh Arkitek atau Jurutera Profesional C&S yang memiliki Perakuan Amalan (Professional Engineer with Practicing Certificate, PEPC) sebagai Orang Utama yang Mengemukakan (Principal Submitting Person atau PSP), manakala penyerahan Pelan Kebakaran Aktif hendaklah disahkan oleh Jurutera Mekanikal yang memiliki Perakuan Amalan (PEPC). Sebelum mengeluarkan Perakuan Bomba, pemeriksaan akan dijalankan untuk memastikan kesahihan pelan dan permohonan. Sijil tersebut juga perlu diperbaharui setiap tahun, dengan permohonan yang mesti dibuat tidak kurang dari 30 hari sebelum tarikh tamat [3].

Perakuan Bomba yang dikeluarkan oleh BOMBA merupakan keperluan undang-undang untuk bangunan beroperasi, dan kegagalan untuk mendapatkan atau mengekalkannya boleh membawa kepada pelbagai kesan. Beberapa kesan yang berpotensi termasuk tetapi tidak terhad kepada:

1. 1. Bangunan tanpa Perakuan Bomba yang sah boleh dikenakan tindakan undang-undang dan penalti. Pihak berkuasa boleh mengambil tindakan penguatkuasaan terhadap pemilik atau pengurusan bangunan, yang mungkin termasuk denda atau akibat undang-undang lain.
   2. Pihak berkuasa boleh mengenakan sekatan ke atas penghuni-penghuni bangunan. Ini termasuk mengehadkan atau melarang penggunaan bangunan sehingga langkah-langkah keselamatan kebakaran yang diperlukan dilaksanakan dan Perakuan Bomba yang sah diperolehi.
   3. Liputan insurans untuk bangunan mungkin terjejas. Banyak polisi insurans memerlukan pematuhan kepada peraturan keselamatan, dan ketiadaan Perakuan Bomba mungkin mengakibatkan liputan insurans dikurangkan atau dibatalkan sekiranya berlaku kebakaran atau kecemasan lain.
   4. Bangunan tanpa langkah keselamatan kebakaran yang mencukupi boleh menjejaskan keselamatan awam dan meningkatkan risiko kejadian kebakaran, yang berpotensi membahayakan nyawa penghuni dan penduduk berdekatan.
   5. Ketidakpatuhan terhadap peraturan keselamatan kebakaran boleh menjejaskan reputasi pemilik atau pengurusan bangunan, oleh persepsi di kalangan penyewa, pelanggan, dan orang awam.
   6. Ketiadaan Perakuan Bomba atau pembaharuan Perakuan Bomba boleh menjejaskan pembaharuan lesen perniagaan syarikat.

KESIMPULAN

Secara ringkas, Perakuan Bomba untuk bangunan di bawah Jadual Premis yang Ditetapkan yang disebut dalam Perintah Perkhidmatan Bomba (Premis yang Ditetapkan) (Pindaan) 2020 menunjukkan bahawa sistem perlindungan kebakaran telah dilaksanakan dan reka bentuk bangunan dilengkapi dan selamat. Ia adalah mengikut spesifikasi dan garis panduan yang ditetapkan oleh Undang-Undang Bangunan Seragam (UBBL), Akta Perkhidmatan Bomba, dan Standard Malaysia (MS), serta diluluskan oleh BOMBA untuk mendapatkan pengeluaran Perakuan Bomba. Oleh itu, adalah penting bagi semua pemilik bangunan untuk memastikan premis yang ditetapkan mempunyai pengeluaran Perakuan Bomba.

Ir. Dr. Justin LAI Woon Fatt
CEO/ Pengasas
IPM Group