Pengarang: Ir. Dr. Justin LAI Woon Fatt | 28 April, 2024
PENDAHULUAN
Sebuah bangunan biasanya terdiri daripada dua komponen utama, iaitu superstruktur (di atas tanah) dan substruktur (di bawah tanah). Asas bangunan dikenali sebagai substruktur. Asas bangunan memastikan struktur bangunan bertahan terhadap ujian masa dan tekanan persekitaran dengan menyediakan sokongan serta kestabilan yang diperlukan. Pelbagai jenis asas bangunan digunakan dalam pembinaan, dengan mengambil kira pelbagai faktor seperti sifat tanah, jenis struktur yang dibina, dan keperluan menanggung beban [1]. Artikel ini akan membincangkan dengan lebih lanjut tentang kepentingan asas-asas bangunan ini dan menjelaskan perbezaan mereka.
KATEGORI ASAS
Asas bangunan biasanya diklasifikasikan kepada dua kategori utama:
1.) Asas Cetek:
Asas cetek dibina berhampiran permukaan tanah dan memindahkan beban ke tanah yang relatif cetek (biasanya antara 1 hingga 3 meter). Jenis asas ini sering digunakan untuk struktur ringan seperti rumah, kedai, pondok pengawal, kilang kecil, dan sebagainya dengan beban maksimum bagi setiap tiang tidak melebihi 50 tan. Sebuah lapisan atas tanah yang sederhana kukuh merupakan syarat minimum bagi penggunaan asas cetek untuk struktur ringan seperti bangunan rendah (<5 tingkat). Ujian JKR/ Pemanggaran Mackintosh dijalankan untuk menentukan keupayaan penampung tanah [2].
Graf di bawah ini menggambarkan hubungan di antara bilangan pemukulan/kaki ujian pemanggaran dan kapasiti penampung tanah.
Rajah 1: 40 pemukulan/kaki menunjukkan 100 kPa kapasiti penampung tanah [2]
Saiz tapak asas bangunan direka untuk membawa beban struktur bergantung kepada kapasiti galas tanah in-situ (in-situ soil bearing capacity). Berdasarkan kapasiti galas tanah in-situ, semakin besar beban struktur yang dipindahkan ke tanah, semakin besar saiz tapak asas yang diperlukan, dan begitu juga sebaliknya.
Asas cetek dibahagikan kepada pelbagai jenis berdasarkan bentuk, saiz, dan reka bentuk keseluruhannya seperti berikut [3]:
2.) Asas Mendalam:
Asas mendalam dibina ke dalam tanah dan menyebarkan beban pada kedalaman sekurang-kurangnya tiga meter. Lapisan yang memikul beban (penahan hujung atau end bearing) serta rintangan geseran memainkan peranan penting dalam kestabilan tiang [4].
Bilangan pemukulan (N) diukur menggunakan Ujian Penetrasi Piawai (SPT). Oleh itu, nilai N digunakan untuk menentukan stratigrafi, ketumpatan relatif, sudut rintangan geseran tanah tidak berkohesi, serta kekuatan kohesi tanah lempung. Penilaian ini dilakukan berdasarkan prinsip kejuruteraan geoteknik. Ujian ini biasanya dihentikan pada nilai N 50 kecuali kriteria tertentu yang diberikan oleh jurutera [5].
Gambar Rajah 2: Contoh Stratigrafi Tanah
Ini adalah asas yang ideal untuk bangunan rendah dengan lapisan tanah atas yang lembut/longgar dan struktur berat termasuk bangunan tinggi, dan infrastruktur (stesen metro, jambatan, flyover, dan sebagainya). Fondasi mendalam dibahagikan kepada pelbagai jenis seperti berikut:
KESIMPULAN
Sebagai kesimpulan, pelbagai faktor spesifik tapak, termasuk keadaan dan situasi, ditentukan sama ada teknik asas cetek atau asas mendalam harus digunakan. Walaupun asas mendalam berfungsi dengan baik dalam tanah yang lembut/longgar dan ketika menyokong pembinaan berat, asas cetek lebih disukai untuk tanah yang keras dan beban yang lebih ringan. Kajian tanah yang menyeluruh serta reka bentuk asas yang teliti diperlukan bagi menjamin keselamatan dan kestabilan asas secara keseluruhan.
Ir. Dr. Justin LAI Woon Fatt
CEO/ Pengasas
IPM Group
Rujukan:
[1] Madeh Izat Hamakareem (n.d.). Foundation Selection Criteria for Buildings. The Constructor. Retrieved on 28th April 2024 from https://theconstructor.org/geotechnical/foundation-selection-criteria/6971/
[2] Mohd Fairus Yusof (2017) Correlation of JKR Probe with Undrained Shear Strength. MATEC. Retrieved on 28th April 2024 from https://www.matec-conferences.org/articles/matecconf/pdf/2017/17/matecconf_iscee2017_07009.pdf
[3] Indeed Editorial Team (2022, June 25). Foundation Types in Construction: Definition and 5 Primary Types. Indeed. Retrieved on 28th April 2024 from https://www.indeed.com/career-advice/career-development/foundations-types
[4] Hamzah M. Beakawi Al-Hashemi (2016, Jan). End Bearing Capacity of Pile Foundation. University of Bahrain. Retrieved on 28th April 2024 from https://www.researchgate.net/publication/309533940_End_Bearing_Capacity_of_Pile_Foundations
[5] PRD RIGS (2023, June 15). Standard Penetration Test (SPT) for soils – All You Need to Know. Retrieved on 28th April 2024 from https://www.linkedin.com/pulse/standard-penetration-test-spt-soils-all-you-need/
[6] John Lawrie (n.d.). Threading For Micropile. Retrieved on 28th April 2024 from https://www.johnlawriemetals.com/old/tubulars-2/micropile
[7] DUASIA PADUSEJATI (n.d.). Pile Production. Retrieved on 28th April 2024 from https://duasia.co.id/index.php/pile-production
[8] Top-Base Method (M) Sdn. Bhd. (n.d.). Pile Foundations. Retrieved on 28th April 2024 from https://topbasemethod.com/spun-piles-malaysia/
[9] Henry Drilling (n.d.). Bored Piles. Retrieved on 28th April 2024 from https://www.henrydrilling.com/bored-piles/
**This Malay translation is for reference only. If the meaning of the Malay translation is inconsistent with the original English version, the original English version shall prevail.
